آیا تصور میکردید بزرگترین صادرکننده نفت جهان، برای روشن نگه داشتن کولرهای گازی شهروندانش در گرمای طاقتفرسای تابستان، مجبور شود اهداف سبز خود را موقتاً کنار بگذارد و به سراغ سوختهای آلایندهتر برود؟ این چالش جدی امروز پیش روی ریاض قرار گرفته است. تحولات ژئوپلیتیک اخیر در کنار نوسانات فنی تولید گاز، فرآیند سوزاندن نفت در عربستان را به صدر اخبار بینالمللی انرژی کشانده است.
با خواندن این خبر، شما درک عمیقی از ابعاد بحران ناترازی انرژی در خاورمیانه خواهید داشت و یاد میگیرید چگونه آن را در زندگی/کار خود بهکار بگیرید.
بحران تنگه هرمز و دومینوی کاهش تولید گاز همراه
به گزارش اوکی صنعت، افزایش مصرف نفت کوره در نیروگاههای عربستان همزمان با افزایش تقاضای برق برای سیستمهای سرمایشی در تابستان، نشاندهنده یک عقبگرد موقت در تلاشهای این کشور برای روی آوردن به سوختهای پاکتر است.
ماجرا از این قرار است که پس از اختلال در ترانزیت از تنگه هرمز و متوقف شدن صادرات نفت خام از راس تنوره، بزرگترین صادرکننده نفت جهان مجبور شده است بیش از ۳ میلیون بشکه در روز از تولید نفت خود بکاهد. این اقدام ناگزیر، تولید گاز همراه با نفت استخراجی را نیز به شدت کاهش داده است. شرکت ملی آرامکوی سعودی در گزارش عملکرد سهماهه اخیر خود اعلام کرد که با وجود راهاندازی میدان گازی جفوره در دسامبر، تولید گاز این کشور از ۱۰.۷ میلیارد فوت مکعب در روز در سهماهه چهارم سال گذشته، به ۱۰.۵ میلیارد فوت مکعب در روز در سهماهه اول امسال کاهش یافته است.
چرا افزایش مصرف نفت در عربستان جدی است؟ جهش ۸۶ درصدی واردات نفت کوره
دادههای آماری شرکت ورتکسا نشان میدهد آرامکو برای جایگزینی گاز در نیروگاهها، واردات نفت کوره را در آوریل به حدود ۱.۷ میلیون تن (۳۶۰ هزار بشکه در روز) افزایش داده است که نسبت به مدت مشابه سال گذشته، رشد خیرهکننده ۸۶ درصدی را نشان میدهد.
بر اساس گزارش تحلیلگران اوکی صنعت، بیشتر این واردات سنگین در پایانههای مرتبط با نیروگاهها و کارخانههای نمکزدایی از جمله جده جنوبی و شقیق استیم تخلیه شده است تا صنایع حیاتی کشور با قطعی مواجه نشوند.
سناریوهای محتمل برای سوزاندن نفت در عربستان در تابستان امسال
راهول چوداری، معاون رئیس تحقیقات نفت و گاز در شرکت مشاوره «ریستاد انرژی» در این باره میگوید: «افزایش شدید واردات نفت کوره، شاخص اصلی این است که مصرف نفت از سطح سال گذشته بالاتر خواهد رفت.» تقاضا برای برق در عربستان معمولاً از آوریل افزایش مییابد و در ماه اوت به اوج خود میرسد که این امر مصرف نفت خام، نفت کوره با گوگرد بالا (HSFO) و گاز را در نیروگاهها به شدت بالا میبرد.
چوداری معتقد است که سوزاندن نفت خام و نفت کوره برای تولید برق میتواند تابستان امسال از مرز یک میلیون بشکه در روز عبور کند؛ موضوعی که مستقیماً با تلاشهای این کشور برای توسعه انرژیهای تجدیدپذیر مقابله کرده و رکورد پایین ۹۹۱ هزار بشکه در روز را که در سال گذشته ثبت شد، جبران میکند.
اولویت صادرات نفت خام سبک بر مصرف داخلی
تحلیلگران اقتصادی میگویند انتظار میرود آرامکوی سعودی تابستان امسال نفت خام کمتری برای تولید برق بسوزاند؛ زیرا اولویت اصلی این غول نفتی، صادرات نفت خام (عمدتاً نفت سبک عربی) از طریق خط لوله شرق-غرب به بندر ینبع در دریای سرخ است. از آنجا که نفت کوره با گوگرد بالا ارزانتر از نفت خام صادراتی عربستان است، مصرف داخلی آن صرفه اقتصادی بیشتری دارد.
دادههای سازمان مشترک ابتکار دادهها (JODI) نشان داد که سال گذشته، میانگین مصرف مستقیم نفت خام عربستان بین ژوئن و سپتامبر، ۵۹۳ هزار و ۵۰۰ بشکه در روز بوده است.
دیدگاههای متفاوت کارشناسان بینالمللی
دیدگاه تحلیلگران در مورد میزان دقیق مصرف نفت خام عربستان برای تولید برق در تابستان امسال متفاوت است:
- شرکت وود مکنزی: انتظار دارد مصرف نفت خام از میانگین ۶۲۹ هزار بشکه در روز در تابستان گذشته، به میزان ۵ تا ۱۵ هزار بشکه در روز کاهش یابد. جایادف دی، تحلیلگر ارشد این موسسه میگوید هر بشکه نفت خام سبک که در داخل عربستان سوزانده میشود، به معنای کاهش درآمد صادراتی بادآورده برای ریاض است.
- موسسه ریستاد انرژی: انتظار دارد که مصرف نفت خام عربستان برای تولید برق در تابستان امسال، به طور متوسط حدود ۵۴۰ هزار تا ۵۵۰ هزار بشکه در روز باشد. با این حال، در صورت تشدید تنشها در تنگه هرمز، احتمال روی آوردن مستقیم به سوزاندن نفت خام بسیار بالا خواهد بود.
نتیجهگیری و چشمانداز بازار انرژی
روند کنونی افزایش مصرف نفت در عربستان به خوبی نشان میدهد که حتی قدرتمندترین بازیگران حوزه انرژی نیز در زمان بحرانهای ژئوپلیتیک و ناترازیهای موقت، ناگزیر به استفاده از راهکارهای سنتی هستند. امنیت انرژی همواره اولویت نخست اقتصادهای بزرگ است.
امشب یکی از نکاتی که یاد گرفتید را اجرا کنید و فردا نتیجهاش را بررسی کنید.
لینکهای مهم اوکی صنعت